Bêla temaşevanên ezîz, gelek caran me behsa Çiyayê Lêlûn kiriye. Dear viewers, we have often talked about Mount Lelun.
Em derbasî herêma Şêrawa bûn. Hîro dîsa me berê xwe daye herêma Şêrawa, Çiyayê Lêlûn. We passed into the Sherawa region. Today again we have headed to the Sherawa region, Mount Lelun.
Vê carê jî em derbasî gundê Bı'yê (Ba'yê / Be'yê) bûne. Em dixwazin hinekî urf û adetên vî gundî nas bikin. This time too we have entered the village of Bê'yê. We want to get to know some of the customs and traditions of this village.
Çawa vê gundê jiyan dike? Em hevdu nas bikin, bi hev ra biaxivin. Vê hefteyê jî em li gundê Bê'yê ne. How does this village live? Let's get to know each other, talk with each other. This week too we are in the village of Bê'yê.
Merheba stêra. Hello star.
Ehlan we sehlan keko, xêr hatî ser çava. Welcome brother, welcome, upon my eyes.
Sax bî, apê Cemal, me xwest hinekî destpêkê da em hinekî dîroka gundê we bipirsin. May you be healthy, Uncle Cemal, we wanted to first ask a bit about the history of your village.
Dîroka Bê'yê, ev gundê we çend sal dachiye? The history of Bê'yê, how many years old is this village of yours?
Welleh, pir salan dachiye. Pir zeman da dachiye. By God, it was built many years ago. It was built a long time ago.
Bes 200 sal û vir da em gundê xwe nas dikin. But we have known our village for the last 200 years.
Berê malê Şêxo Nebo li vir bûn, û malek din jî malê Elûşê Elî Hesen. Before, the family of Shexo Nebo were here, and another family, the family of Alush Ali Hasan.
Û em jî ji Tofê û Sicê hatin vederê, û em li hev hewiyan. And we too came here from Tof and Sij, and we gathered together.
Û civakî me pir xweş bû ji wî wextî da heta nuka. And our society was very nice from that time until now.
Û em giştî yek in, tebayî yek in, û hezkirina me zêde pir e, maşelleh, û rewşa me pir xweş e. And we are all one, our agreement is one, and our love is very abundant, Masha'Allah, and our situation is very nice.
Navê gundê we destpêkê da Bê'yê ye, lê navekî din lê ne- The name of your village originally is Bê'yê, but did it have another name-
Na, navê gundê me destpêkê da ne Bê'yê bû, ji bo No, the name of our village at first wasn't Bê'yê, because
Hikumeta nîzam qulipand, bûn hukmê dîktatorî hatin, vêrê navê gundan giştî xera kirin, Ba'î. The government changed the system, they became a dictatorial rule, they came here and ruined all the village names, [making it] Ba'i.
Bes berê navê gundê me Ba bû. But before the name of our village was Ba. (Bê)
Ser Bê ye, ba yekî xurt e yanî navê wî Bê bû. It's on Bê, the wind is strong meaning its name was Bê.
Û her wiha lê hatî bû hukmeta ku li vir ketî di navê xwe nedanûne kî derê. And also the government that entered here didn't leave any [Kurdish] names anywhere.
Navê kurdî nane. Ji Bê hatiye. It doesn't leave Kurdish names. It comes from Bê.
Ji ber ku gelek gundên me li vir hene ji navê Bê hatiye. Because many of our villages here come from the name Bê.
Yanî mînak bibêjim, wek gundê Basûfanê, Basûlê, Basûtê... I mean, to give an example, like the village of Basufan, Basul, Basut...
Ev navna hemî ji Bê hatine. Yanî gundê we jî ji Bê hatiye? All these names come from Bê. So your village also comes from Bê?
Ji Bê hatiye, ev navê nuka dibêjin 'Ba'î' erebî ne, ne Ba'î ye. It comes from Bê, this name they say now 'Ba'i' is Arabic, no, it's not Ba'i.
Ji Bê hatiye. Navê xwe yê esasî ew e. It comes from Bê. Its original name is that.
Ji ber ku ev jî deşta... Çiyayê Lêlûn e. Because this is also the plain... Mount Lelun.
Û li ser Çiyayê Lêlûnê jî bayê xurt... yanî zivistanan. And on Mount Lelun too, the strong wind... I mean in winters.
Werê ye, temamî te divê jî, bayê xwe pir zêde heye û esasê xwe ser Bê ye yanî. That's right, exactly as you say, its wind is very strong and its essence is based on Bê, you see.
Ne Ba'î ye. Bê. It's not Ba'i. Bê.
Yanî ev destpêkê da ev gund heye. Binavkirina wî Bê ye? So this village has been here since the beginning. Its naming is Bê?
Binavkirina wî ketî bû tabi evê navê ketî bû. Evê navê wî Bê bû. Its naming had occurred, naturally this name had occurred. This name was Bê.
Navê wî Bê. Erê. Its name is Bê. Yes.
Beriya miletê vir da jiyan dikî kî bûn? Before, who were the people living here?
Beriya miletê vir da, ji 200 sal û vir da em zanin, ji wê da em nizanin. Before the people here, we have known for the last 200 years, before that we don't know.
Beriya em... Ev gunda, ê Basûfanê bû. Before we... This village belonged to Basufan.
Ji gulê hikumet hatê da, ji hev fasil bûn, kirine Ba'î, bes navê gundî me bi xwe Bê ye. Since the government came, they were separated from each other, they made it Ba'i, but our village's name itself is Bê.
Bes tabi'ê Basûfanê bû. But it was dependent on Basufan.
Û paşê weha milet hat lê kom bûn, gundî malê tew... taîfa malê Şêxo Nebo û malê Elûş, malê Misto û Mehmûd gî hatin. And then people came and gathered here, villagers, the family of... the sect of the family of Shexo Nebo and the family of Alush, the family of Misto and Mahmud all came.
Lê civiya kirin tebeviyek, rûniştin û jiyan û rewşa me pir xweş e, û cîrantiya me pir xweş e. They gathered here and made a community, sat and lived, and our situation is very good, and our neighborliness is very good.
Gelek edet û dînî yanî... Ewna Zerdeştî ne, em Misilman in, tefrîqe me ko tune. Many customs and religions... They are Zoroastrians, we are Muslims, we have no separation.
Mirovî dimira te nizanî kî xwediyê xwe ya, mek xizmeta hev dikirin, pir me hevdû... alîkar dikirin. Someone would die, you wouldn't know who their owner is, we would serve each other, we would help each other a lot.
Rewşa me yê eskeriya ya, alîkar dikin giştiya hevda. Our military situation, they all help each other.
Gî alîkariya gundî me pir xweş e û pir delal e. Pir hezkirinik mezin tê da heye. All the help in our village is very nice and very lovely. There is a great love in it.
Bi xwe tu ji kîjan malbatê yî? From which family are you yourself?
Ez bi xwe ji malbata malê Mistoma. I am myself from the family of the family of Misto.
Û malbata din te got malê Elûş û malê Şêx Nebo. And the other family you said the family of Alush and the family of Shex Nebo.
Malê Şêx Nebo, malê Elûş hene, sê malbat in na? The family of Shex Nebo, there is the family of Alush, they are three families, right?
Ev malbatên dîn jî berê li vir bûn? Were these other families also here before?
Erê, berê li vir in. Yes, they have been here since before.
Hûn ji ku derê hatine? Where did you come from?
Em ji Tofê û Sicê hatin. We came from Tof and Sij.
Sicê te zane ku der e? Tê caran çûyê? Do you know where Sij is? Have you ever been there?
Na na, neçûme caran wila. No no, I've never been there, by God.
Wa bi xwe nizanim jî li ku ye, bes ez ... kalê me mirî digot, digot em ji Tofê û Sicê hatin. I don't even know where it is myself, but I... our dead grandfather used to say, he said we came from Tof and Sij.
Ev gundek heye, li hemberî Şiyê ye. There is a village, it's opposite Shiye.
Hema li ser xetê dikeve, te dît. Piranî ew gund û gundên navçeya Şiyê va... It lies right on the border, you see. Mostly that village and the villages of the Shiye district...
Mirovê hevin, meriyê hev in. Ew têkiliyên wan teva bi hev girtiye. They are relatives, they are related to each other. All their relations are connected.
Yanî gundek gelek nêzîk e yanî ne dûr yanî. I mean it's a very close village, I mean not far, you know.
Erê heval, gelek nêzîk e, bes ez nizanim bi deqîqet li wî derê. Yes friend, it's very close, but I don't know exactly where it is.
Nuka em pir kêfxweş bûn, em eşîra em li wî derê, hedûdê berê tina bû, kî ku da diçû, wî da li wî derê dima. Now we are very happy, we tribes we are there, there was no border before, whoever went anywhere, they stayed there.
Demek ku Tirkî hidûd danî, we fasilê jî em da... her kîkî aliyekî ma, wekî yekî bû. When Turkey set the border, with that separation we... everyone stayed on one side, it became like that.
Naha gundê we çend xanî tê de heye? Now how many houses does your village have in it?
Welleh, nêzîka 150 xanî tê da heye. By God, there are about 150 houses in it.
150 tê de heye û... e... ekîd tê da heye, 150 heye. There are 150 in it and... uh... certainly there are in it, there are 150.
Erê. Naha gundê we jî... gundê herî dawî ye, yê... ji Efrînê ye. Yes. Now your village too... is the last village, of... Afrin.
Basûfan heye. Piştî wê zate Keleha Sem'anê tê. Basufan is there. After that, already the Citadel of Simeon comes.
Erê, Keleha Sem'anê. Bi xwe o meye. Yes, the Citadel of Simeon. In itself it's ours.
Yanî, ji zeman da da ev meye. I mean, since ancient times, this has been ours.
Çi heta nuka... birîne. Only until now... they've cut it off.
Wan çetan jî înşelleh wê zû ji hev herin, em me xema wan naxin, tu mişkile wan tune. Those gangs too, God willing, will soon disperse from each other, we don't worry about them, there's no problem with them.
Am... nuka em li vê derê sekiniyene, rewşa me pir xweş e, mişkila me çê nabe. We... now we are settled here, our situation is very nice, we have no problems.
Inşelleh em ê bibin û emê herin a wan ê derkevin herin, ewên maf xwarin in, em bi maf in. God willing we will go and they will leave and go away, they are usurpers, we are rightful.
Tiştê din li vê derê cihê me heye... ziyaretek heye, Another thing, we have a place here... there is a shrine,
Navê xwe 'Wesilqerar' e, wekî 'Murasil Ereb' digotin berê, we navê 'Risaleya' diçû, navê xwe 'Wesilqerar' e. Its name is 'Wasilqarar', like they used to say 'Murasil Arab' before, it went by the name 'Risaleya', its name is 'Wasilqarar'.
Dîrokî, kevneşop... em pir kevn e. Miletê me yê kurd zêde kevn e li vê derê ye. Historical, traditional... we are very ancient. Our Kurdish people are very ancient here.
Yanî pir salan da li vir hene. I mean they have been here for many years.
Naha wek gundê Bê'yê, kanî tê de hene? Now like the village of Bê'yê, are there springs in it?
Kaniyên xwe tinene heval, bîrên terwazê sê çor bîr tê de hene, û ava xwe jî pirin da ketiye dehîfe. It doesn't have its own springs friend, there are three or four artesian wells in it, and its water has also mostly decreased, it's weak.
Yanî ava wan... sibê heta êvarî belkî du siware ti rav dirixê... dikişê daba... I mean their water... from morning to evening maybe two... it draws two buckets in total... it pulls down...
Kaniyên tê tune ne. Û bîrên me hene, me bîr kolane. There are no springs in it. And we have wells, we have dug wells.
Ew ji zeman da da kalê me jî mere kolan, me jî henek kolan. Since ancient times our grandfathers also dug them for us, we also dug some.
Em bi avê sûra tînin boşî dikin, û em dikişînin û em bi avê dixin. We bring water from the tanks to fill them, and we draw it and we use it for water.
Kaniyên vir tune. There are no springs here.
Berê we av ji ku dianî? Before, where did you bring water from?
Berê welleh... pir zor bû, me diçû av ji Xezîwê dianî. Before, by God... it was very hard, we went and brought water from Khaziwa.
Kaniyek Xezîwê heye, derdikeve. There is a spring in Khaziwa, it comes out.
Me av ji wira dianî, vê derê berbangê radibûn. We brought water from there, here they would get up at dawn.
Bi devê... we ramedihêçûn... me av dianî dihat. With the mouth... we would manage... we would bring water and come.
Yanî pir zor, pir zehmet bû ser me. I mean very hard, it was very difficult for us.
Rûyê dina qal dikişandin, berbanga dikişandin, nişkana qal dikişandin. They used to haul holes during the day, they used to haul at dawn, they used to haul holes at noon.
Bi tenekeya ya ye, du teneke tanî, ye heye çar tanîn, yanî pir zor, zehmet bû. It was with a tin, bringing two tins, there is one bringing four, I mean very hard, it was difficult.
Û elhemdulîlah, nuka pir xweş e û em pir kêfxweş in. And praise be to God, now it's very nice and we are very happy.
Hewe zamana, zemanekî rehet bû nuka, pir delale pir xweşe, zamaniyek xweşî oy e, wa'î ye, pêşketiye... That time, it's a comfortable time now, it's very lovely very nice, it's a pleasant time, aware, developed...
Heval, cima'eta me hene, tirsî me tune ne. Friend, we have our people, we have no fear.
Em tiştkî, bixwazin dalebî me dimaşe. We want something, our request is processed.
Em çi bixwazin, yanî mubakerî işê me dimeşe. Zora me tine ye de işkî, mişkila me tine ye. Whatever we want, I mean our work proceeds smoothly. We don't have any difficulty with any work, we have no problems.
Xwedê bike, masiyek wana de. Gelek spas. May God make it so, no problem with them. Thank you very much.
Mîyt ehlen wesehlen, hev al, serçava ... xêr wuslemet hatin. Ehlen wesehlen, serkeftin ji we ra. A hundred welcomes, friend, upon the eyes... you came with goodness and safety. Welcome, success to you.
Gundê Be'yê grêdayî navçeya Şêrawa ya Kantona Efrînê, 22 kîlometreyî li başûrê bajarê Efrînê, The village of Be'ye, affiliated with the Sherawa district of the Afrin Canton, is 22 kilometers south of the city of Afrin,
û 10 kîlometreyî li başûrê bajarokê Basûtê dikeve. and 10 kilometers south of the town of Basute.
Navê gund weke tê texmînkirin ji ristaba hey hatî, ji ber ku li ser bilindahiyên Çiyayê Lêlûnê hatiye avakirin. The name of the village, as it is estimated, comes from the strong wind, because it is built on the heights of Mount Lelun.
Û bayê wê devarê gelek e. And the wind in that area is abundant.
Gundê Bê'yê wekî gundekî biçûk e, berê. The village of Be'ye is like a small village, originally.
Bi navê gundê girêdayî gundê Basûfanê bû. Lê piştre mezin bû û gundek serbixwe. By name, the village was dependent on the village of Basufan. But later it grew and became an independent village.
Li ew ma bî'ê ne ketiye mare, ango temenê wê ne bihtirî 150 salî ye. To that... it hasn't fallen to us, meaning its age is not more than 150 years.
Xerabe ne bû ko êzîdî bû, yekemîn kes ji gundê Basûfanê hat û li vir rûniştici bû. It was not ruins, it was Yezidi, the first person came from the village of Basufan and settled here.
Piştre qerehesokê ko xwe misilman e, ew jî hat û li vir rûniştici bû. Then a Qara Hasok, who is a Muslim, he also came and settled here.
Bi vî awayî gundê Be'yê bi du pêkhatayan êzîdî û misilman pêk tê. In this way, the village of Be'ye consists of two components, Yezidi and Muslim.
Û hemû di nava yekîtiyeke germ û xweş de dijîn. And all live in a warm and pleasant unity.
Derdora 140 xanî û nêzî hezar kes li gund dijîn. Around 140 houses and nearly a thousand people live in the village.
Û her du pêkhatiyên êzîdî û misilman in. And both are components of Yezidi and Muslim.
Merheba stêra dayê. Hello star mother.
Ehlan we sehlan, ev ha sarçava, xêr we silamet. Welcome, upon the eyes, goodness and safety.
Sax bî dayê. Em ê di gundê Be'yê da behsa teniyê kin. Me jî meraq kir em derbasî hem te bûn. May you be healthy mother. We will talk about weaving in the village of Be'ye. We were curious too, so we dropped by you.
E destpêkê em tenûrekî nas bikin. First, let's get to know a tandoor.
Ez Elîf Mistefama. I am Elif Mistefa.
Navê Mistefa. Evê me ye? The name of Mistefa. Is this ours?
Serçava. Upon the eyes.
Tu bi xwe gundê Be'yê ye an ji gundê din ye? Are you yourself from the village of Be'ye or from another village?
Welleh, ez bûka Bê'yê me, ez ji Basfanê me. By God, I am a bride of Bê'ye, I am from Basfan.
Cîranê hev in? You are neighbors?
Erê. Yes.
Tu êzidî ye? Are you Yezidi?
Hî. Yes.
Ser çavê min. Upon my eyes.
Ê dayê, ev çend sal in tu di vî gundî- Mother, how many years have you been in this village-
Çend sal e? How many years?
Tu bi xwe çend sal in di vî gundê? How many years have you yourself been in this village?
Wekî 40-50 salek dibiya. It must be about 40-50 years.
Yanî piştî tu derbasî gundê Be'yê bû, te dest bi tenî- I mean, after you entered the village of Be'ye, you started to weave-
Erê, erê. Yes, yes.
Kê ev malbatê te re... teniyê diyare kî? Who for you in this family... weaving is clearly who?
Ê min destpê kir di nav eqrebeyê xwe, xwişk û xalan. I started among my relatives, sisters and aunts.
Min qumaşê fîstanê xwe danî erdê. I put the fabric of my dress on the ground.
Û min ji xwere qumaş anî, min qes da pîya kir dirût. And I brought myself fabric, I cut the legs and sewed them.
Û min qesda şidre kir dirût, û min qesda çepkan kir dirût... And I cut the chest and sewed it, and I cut the arms and sewed them...
Min gî qut kir û min ji xwere rûnişt û dirût. I cut everything out and I sat down and sewed.
Ê kê didirût di gund de? Ji te pêve kî didirût? And who used to sew in the village? Who sewed besides you?
Erê, terzî hebû... Jina mixtêr, Helîmê didirût. Yes, there were tailors... The mukhtar's wife, Helîm, used to sew.
Û jinkek din hebû malbata wê hebû wê didirût. And there was another woman who had a family, she used to sew.
Yanî piraniya gund, te ji wan re didirût? So you sewed for most of the village?
Erê. Yes.
Û gundên dorbêlî... kes hebû didirût? And the surrounding villages... was there anyone sewing?
Na, kesî nedidirût. No, no one sewed.
Te tenê? Just you?
Em. Yeah.
Çend sale tu dirûnê dikî? How many years have you been sewing?
Çil sal e ez dirûnê dikim. I've been sewing for forty years.
Yanî emrê te ha? So, all your life, huh?
Çil sal. Erê. Forty years. Yes.
Bê vî makîneyê? Without this machine?
Bi vî makîneyê. With this machine.
Yanî te tu carî bi haşetê kehrebê (elektirîkê) alavekî (makîneyekî) din nebû, yanê? So you never had an electric machine, another machine, I mean?
Na, hemî bi linga ye. No, it's all with the foot (pedal).
Ew jî bi lingên xwe yê. And that's with your own feet.
Nav van çil salan de, li gund, e... berê hinek din hebûn. In these forty years, in the village, uh... there used to be some others.
Berê wê, wextê rahalê min ê destê, bavê min ji min re kirî. Before that, my first hand machine, my father bought it for me.
Go meraqê qîza min li ser dirûnê ye, go ez ê ji wan re dirûnek bikim. He said my daughter is interested in sewing, he said I will get a sewing machine for her.
Paşê ew bû, min ewne firot, û min ve hanî kir. Then it became like that, I sold that one, and I bought this one.
Bêriyê dema ku tiştek, gundiyan dît, ev makîne te kirî... Earlier when the villagers saw that you bought this machine...
Ê, rahalê min re bavê min kirî. Well, my father bought my first one.
Dît gotin: "Bavo we çi kir, me makîneyek jî bîbana li malan..." Did they see and say: "Oh my, look what they did, I wish we had a machine at home too..."
Ê we, na rehmetîyo. Yes, God bless you.
Berîya te dît, emrê te terzîyê pêre derbûne li bajar an li gundan... Terzî tiştek çawan bû? Before, you saw, all your life you worked as a tailor in the city or the villages... What was it like being a tailor?
Çi bima? Wexta ez li cem mala bavê xwe keçik... min sîdrîya bavê xwe qetand, û min ji xwakê xwe re kir fîstan. What would it be? When I was a young girl at my father's house... I cut my father's shirt, and I made a dress for my sister.
Ê bavê min hat, go: "Xêr e? Te fîstanê te xêr e, te sîdrîya min qetandiye?" Then my father came and said: "What's this? What's going on with your dress, why did you cut my shirt?"
Go: "Te tiştek waha ji min re kira, min bixwesta." She said: "If you had done something like this for me, I would have wanted it."
Çima min sidrîyê wî qetandibû. Why did I cut his shirt?
Ê min kir serê xwe, min go: "Ser vê kutekê de, yazê bibim terzîyek, yan ez ê wê kutekê ji bîr bikim." Min ji bîr nekir. So I put it in my head, I said: "After this beating, either I will become a tailor, or I will forget that beating." I didn't forget.
Bavê te xwaş e, yan wefat bûye? Is your father alive, or has he passed away?
Xwaş e aboo... betal e, bas faniye. (Wefat bûye) He's fine oh... he's gone, life is fleeting. (He passed away)
Seet xwaş! God bless!
Ê dayê, kanî em piçekî li ser behsa fîstanê... cilê kurdî... kirasê kurdî... tu didirûtî? So mother, let's talk a little bit about the dress... Kurdish clothes... Kurdish dress... did you sew them?
Eh. Yes.
Ê ka, kîjan te bêtir didirût, e, taybetiya Efrînê, cil û bergê Efrînê te didirûtî? Which ones did you sew the most, the specific ones of Afrin, did you sew the clothes of Afrin?
Dewra Efrînê, ez ê şerawliya gî didirût. In the Afrin area, I sewed all the Shera style clothes.
Na ez qesda wê dikim, ku... evên tu dirûnê dikî, evên ku tu ji derveyî yên Efrînê dibînî, hemo dayikên me dibînin ku cilên wan taybet e, yên Efrînê ne... No, I mean that... the ones you sew, the ones you see outside of Afrin, all our mothers see that their clothes are special, they are from Afrin...
Dema ku tu diçî Cizîrê, taybetiya Cizîrê hene... When you go to Cizire, there is a Cizire specialty...
Eh we jî... az wan jî didirût. Yeah, that too... I used to sew those too.
Yanî ew çar parçe Kurdistanê... te hemû dirût? So the four parts of Kurdistan... you sewed them all?
Belê. Yes.
Êşê Şerq re jî wan jî te didirût? The clothes from the East too, you used to sew them?
Ê, yên Şerqê re jwan jî didirût. Yes, I used to sew the clothes from the East too.
Yanî te giş didirûtî. So you sewed everything.
Erê. Lê ev li ber çavê min hemî yên Efrînê ne li ber min. Yes. But these in front of me are all from Afrin.
Bes yên Şerqê re jî ez didirût. But I also sewed the clothes from the East.
Heya we dirûtîye an we xwe re jî emil heye? Have you sewed them or do you have work for yourself too?
Yanî ez vê... milletek maye Cizîrê? Ê cilê wan jî xwaşik in... So I... a nation remains in Cizire? Their clothes are beautiful too...
Erê. Ez ji wan jî hez dikim. Yes. I like those too.
Min go, meraqa min li ser wan jî heye... min ji pir kesa re dirûye... û min xwe ra jî yek dirû, ez meraq dikim ez ê roja Newrozê de derêm ez ê li xwe bikim. I said, I'm interested in those too... I sewed for many people... and I sewed one for myself too, I'm excited to go out on Newroz day and wear it.
Ê, ka... em li kî... tu... And, so... where... you...
Te got ez terzî me... Ji kuderê tên cem te? You said you are a tailor... Where do they come to you from?
An jî ji kîjan gundan hatin cem te? Ê jin yanî... Or which villages did they come to you from? I mean the women...
Ji Kibarşînê tên... fafir pê de tên... Beradê tên... Biçhêderê tên... Xezewîyê tên... They come from Kibarşîn... they come from the other side... from Berad... from Biçhêder... from Xezewiyê...
Kî navê min dibihîst, ji kuderê dihatin, yani hemî... Whoever heard my name, they came from everywhere, I mean all of them...
Qumaşekî vedikirin na fîstanekî xwe ji min re dihanîn... û ez dikarim, ku qeysek jwan re nebim... They would open a fabric or bring me a dress of theirs... and I could do it without even taking a measurement...
E ma tu li gor bedena wan didirû û tu didirût? So did you sew according to their body measurements and you sewed it?
E. Belê. Yeah. Yes.
Ê dayê, dema berê, dayikên we... çi li xwe dikirin? So mother, in the old days, your mothers... what did they wear?
Cilên wan te dît? Her herêmekî cilên wan hene... Did you see their clothes? Every region has its own clothes...
Cilên wan jî, navên wan hene. Their clothes also, they have names.
E, ev çine na? Ev Şêrewa û Efrînê gî hemî yekin lê cihê ne? Ferq herne? Yeah, what are these? Are the ones from Şêrewa and Afrin all the same but different? Is there a difference?
Hemî yekin, ya Efrînê û yên Şêrewa... Herî. They are all the same, the ones from Afrin and Şêrewa... Yes.
Bê van re dibêjin... What do they call these...
Yên cilên Efrînê Kurmancî... ez... ez li cêf... The Kurdish clothes from Afrin... I... I like them...
Ez cêf. I like.
A. Û bi van ra jî dibêjin, ha vî jî me dirûye, ha vî jî bi van ra jî dibêjin, ha ne... Yes. And they call these too, look I sewed this too, look they call these too, these...
Ev jî ê Efrînê, li xwe dikin, ev, bajêr... This is also from Afrin, they wear it, this, city...
Ha. Ah.
Ho nekin. Ev şêrewa li xwe dikin, ev wan jî? Don't do it like that. The people of Şêrewa wear this, and them too?
Xwe dikin arê... Çima divên ev weke yên Efrîn e... They wear it yes... Because they say this is like the ones from Afrin...
Ha! Aha!
Yanî hin Şêrewa li xwe dikir, hin yên Efrînê li xwe dikir... I mean some of the people of Şêrewa wore it, some of the people of Afrin wore it...
Hev jê asan e... They are easy...
Na, taybet... dema tu derbasî Efrîn dibî, te vî cilî nedidît. Ya rastî ez pirr gerriyam, bêtir li Kobanî, li Cizîrê, li Bakurê Kurdistanê as pirr gerriyam... min ti deran tiştên hanî Efrînê xwe dît evan e? No, it's specific... when you enter Afrin, you didn't see this dress. Honestly I traveled a lot, more in Kobani, in Cizire, in Northern Kurdistan I traveled a lot... I haven't seen things like this Afrin dress anywhere else?
Belê... e. Yes... yeah.
Bêqî, tu carekî derketî derveyî Efrînê jî? Tu carî negeşt xwarê te çûyî gerîyaye? Besides that, did you ever go outside of Afrin? Have you ever traveled down?
Na, Şerqla neçûme, nan, bes Efrîn, bes çûme Tirkiyê û hatime, ez wek der neketime çu deran. No, I didn't go to Şerqla (Eastern regions), no, just Afrin, I only went to Turkey and came back, I didn't go out anywhere else.
Ê ko, innekê ji me ra behsa cilan... So, tell us a bit about the clothes...
Ê, dayikên we çi li xwe dikirin? What did your mothers wear?
Yani te dît.. ew te got destmala enîyê ber enîya... wisa nizanim çi... Kînekê ji me re bêje. I mean you saw... you mentioned the forehead scarf on the forehead... like that I don't know what... Tell us a little bit.
Merkezî pê da dikirin... They used to tie a "merkezî" around it...
Û paşê diftilîn... Fîstanê Kurmancî li xwe dikirin ev fîstanê 'ezcêf'... And then they would wrap it... They wore the Kurdish dress, this 'ezcêf' dress...
Û şal hebûn, ew ber henyê, didanê... Û ev. And there were shawls, they put them on the forehead... And this.
Şêrewa li xwe dikirin. The people of Şêrewa used to wear it.
Ez ê niho ko jî wê ra... cilê Efrînê ez keçkê kîm... û jer berhenîya grê dim... û merkezît pê da kîm, û ez ji wer ra bêjim we ku em şêrewa vî li xwe dikin. Right now, I will... dress a girl in Afrin clothes... and I will tie a forehead scarf on her... and I'll tie the merkezî, and I will show you how we in Şêrewa wear this.
(Music playing) (Music playing)
Belê temaşevanen hêja, neha jî sê keçik hatin. Yes dear viewers, now three girls have come.
Wan jî bi cilên xwe, bi taybet ên Efrînê li xwe kirin... Em hevdî ji nasbikin. They are also wearing their clothes, especially the ones from Afrin... Let's get to know each other.
Dayê, kanî ji me re bêje, yek êk bêje. Mother, tell us, tell us one by one.
Evana, berê dayikên me hane li xwe dikirin. These, our mothers used to wear them like this in the past.
Kincên 'ezcêf' li xwe dikirin, ev jî merkezî didan serê xwe, û ev jî şalê berheniya. They wore the 'ezcêf' clothes, and they put the 'merkezî' on their heads, and this is the forehead shawl.
Efrînê şêra we hemî li xwe dikirin. Berê... The people of Afrin and Şêrewa all wore it. In the past...
Bli... belê efrîn da we digotin... destmala ber eniya? Right... so in Afrin you used to call it... forehead handkerchief?
Em dibêjin şal, şeraw dibêjin şal... ma em vêra jî dibêjin merkezîd. We call it a shawl, the people of Şêrewa call it a shawl... but we also call this 'merkezîd'.
Û ev jê çaw reş ne... Û ev jê çaw reş e, fîstanê Kurmancî û fîstanê... And this is black cloth... And this is also black cloth, the Kurdish dress and the dress...
Fîstanê Kurmancî... te dirût? The Kurdish dress... did you sew it?
Kurmancî, ez xwa dikim, berê, dayikê me, hav li xwe dikirin. The Kurdish one, I wear it myself, in the past, our mothers used to wear it.
Û niho ko jî, em jbîr nakin. Înşallah em şopê wan diajon. Amî... And even now, we don't forget it. God willing, we follow in their footsteps. Amen...
Yanê keşkê va jî xwe dikin hane? So the girls wear this too, right?
Lê xwe dikin. They wear it.
Bêli. Yes.
Em navê keşkê ve pirsîn. Navê we bi xêr? Let's ask the girls' names. Your name, please?
Colya. Colya.
Fatma. Fatma.
Cînat. Cînat.
Ser çavê min. Welcome.
Ê bi vê rengî bû, û ha ye naha jî dewam dikin... Pê rêsî ya, tiyaxî didin meşin yanî. So it was like this, and it still continues... With spinning, they keep it going.
Belê, arê. Yes, yeah.
Ev cilê wan e... Dema ku hûn diçin kwîceyî we tê nas kirin em ha? These are their clothes... When you go to the streets, are you recognized?
Belê. Em çi kewar ne... em tên nas kirin... Em cilê xwe em her nakin... êşera wa ne, ya efrîn in ne. Yes. No matter where we are... we are recognized... We don't take off our clothes... whether from Şêrewa or from Afrin.
Te jî xwe kirî. You're wearing it too.
Min jî xwe kiriye. Ez tim lî xwe dikim. Ez danîn in... e ciwiyê wê de li xwe dikim. I'm wearing it too. I always wear it. I put it on... I wear it on the inside.
Başe sê tê ra. Very well.
Mala ava bibe. Thank you.
Seta we xwaş. Bless you.
Ka ez kanî me ji... dişêwiran serê me, hani... Bûk e, daxwazên bûk e... bêj. So I'm thinking... we were talking about this earlier... The bride, the requests of the bride... tell us.
Ha tu stranê daxwazê dibêje? Ah, you mean you want me to sing a song?
Erê. Ka kerem ke. Bûkê çawa hinê dikin. Yes. Go ahead. How they apply henna on the bride.
Arê. Yeah.
Kerem ke. Please, go ahead.
(Woman singing) (Woman singing)
Ha wele hênê... de teşteke... Oh, the henna... it's in a bowl...
Hênê, vî teşteke... ha wele vebke bi çeleke... Henna, in this bowl... oh open it with a piece of cloth...
O vebke bi çeleke... Wele da şilingê vebûke kin... Oh open it with a cloth... Oh put it on the bride's fingers...
Da şilingê vebûke kin... Put it on the bride's fingers...
Ha wele em hatin, ji bilbilê... Oh we came from the nightingale...
O, em hatin, ji bilbilê... Oh, we came from the nightingale...
Wele mespe xwa grêda bi dergûlê... We tied our faces with flowers...
Mespe xwa grêda bi dergûlê... We tied our faces with flowers...
Wele zava na le rûh el mehlê... Oh the groom is in the neighborhood...
Jî me da xaza we çave veklê... He is waiting for us with his eyes...
Seata wa xwaş. Bless you all.
(Music playing) (Music playing)
Li rojavayê Kurdistanê, Efrîn, li kêleka Efrînê gundê Kafir nebû, û gundê Birc Heyder e. In Western Kurdistan, Afrin, next to Afrin is the village of Kafirnebu, and the village of Birc Heyder.
Li Başûr, navçeya Piling, li herêma Samanê û gundê Basofanê. In the South, Piling district, in the Saman region and the village of Basofan.
Li rojava navçeya Asa û gundê Xezawiyê. In the West, Asa district and the village of Xezawiyê.
Li Bakur, navçeya Qertel, gundê Birc Ebdalo û Beradê dikevin. In the North, Qertel district, the villages of Birc Ebdalo and Berade are located.
Navçeya Qertel li binê gund e, ji aliyê Bakur ve tê de gelek şikevtên kevnar hene. The Qertel district is below the village, from the North side there are many ancient caves in it.
Derdorên gund hemû bi kevir û zinar in. The surroundings of the village are all rocks and boulders.
Gihayê çîyayî yên çandinîyê tê re ne hiştine. They haven't left any mountain grass for farming.
(Music continues) (Music continues)
Xalo... derbas be. Merheba. Uncle... come in. Hello.
Ehlen wa sehlen, ser çavan. Ehlen wa sehlen. Welcome, you are very welcome. Welcome.
Merheba. Çawanî... Hello. How are you...
Bixêr hatî. Ser çavan... Merheba xalo. Ahla w sahla. Kerem kin... Welcome. Very welcome... Hello uncle. Welcome. Please, come in...
Em e destpêkê xwe bidin nas kirin. Navê we bi xêr? Let's introduce ourselves first. Your name, please?
Henanê Mîlo me, nasnav Erebim. I am Hanan Milo, nicknamed Erebim.
Ê ser çavan apê Henan. Em te jî nas bikin? Welcome Uncle Hanan. Shall we get to know you too?
Ez Elîyê Mûsa, Erebê Berkatê Xerîb im. I am Ali Musa, the Arab of Berkatê Xerîb.
Ser çavan yan. Welcome.
Dê gund da, gundê we da, bes tu we kir me. Me jî meraq kir em derbasî dîwana we bin. In the village, your village, you invited us. We were curious to visit your gathering space.
Me li vir xwestiye, em behsa gundê berê bikin, çawa bûn? We wanted to talk about the old villages here, how were they?
Hûn yekî we xwedan wîcaq e jî. You are one of the owners of the lineage here too.
Belê. Yes.
Ê bi kurtî xwe bidin nas kirin yanî. So introduce yourselves briefly.
Em... mala Berkatê Xerîb in... We... are the family of Berkat the stranger...
Gundên dora me Menozt e, eqiçkê ye, xelîlkê ye... The villages around us are Menozt, Eqiçke, Xelilke...
...zarok bi xwe diçin cemayê, em dest û rûyê xwe lê dişon, bi îzna Xwedê rehet dibin, rind dibin. ...children go to the jama, we wash our hands and faces there, God willing they feel better and heal.
Yanî dema zarokek bêkêf dibe, nexweş dibe, têne cemayê. So when a child is feeling unwell, or sick, they come to the jama.
Têne cemayê erê, ê heye serê binî mehekê diçe ku tê, diçin cemayê. They come to the jama yes, some come exactly at the start of the month, they go to the jama.
Ê heye pirsgirêka xwe çêdibe, dîsa diçin cemayê bi îzna xwedê rehet dibe. Some have a problem, they still go to the jama, and God willing they heal.
Ê kîjan rojê bi taybetî, an kîjan roj e do? Which specific day do they go to the jama? Which day is it?
Heval bi xwedê bi taybetî e xase ku rojên çarşemê ye. My friend, I swear to God, specifically, strictly, it's on a Wednesday.
Çarşemê... vana ev isbata dîna me ye. Wednesday... these are the proofs of our religion.
Û vana, hewa dîna me, dîroka dîna me ye. And these, our religion, is the history of our religion.
Em bi dîroka xwe razî ne û em bi dîna xwe razî ne. We are content with our history and we are content with our religion.
Û em Xwedan Ocax in, ji bav û kalê me de. And we are the Owners of the Hearth, from our ancestors.
Ji hezar salan de... ocaxa me pênc hezar sal de... For thousands of years... our hearth for five thousand years...
...destpêka dinyayê de, em miletê Êzdahî in. ...since the beginning of the world, we are the Yezidi people.
Yanî bi taybetî kî nexweş dibe diçe cemayê yanî. Meaning specifically, when someone gets sick, they go to the jama.
Heval, zarokek biçûk bi serê binê mehê de ket... My friend, small children, at the exact beginning of the month...
...dihatin cemayê. Însanê kor, bi korî dihat... ...they would come to the jama. A blind person would come blind...
...bi çavan diçû. Însanekî cinik, dihat cemayê... ...and leave seeing. A possessed person, would come to the jama...
...bi aqil dibû û diçû mala xwe. Û vana isbata me li Şêrawa û ev herêma giştî de hene. ...regain their sanity and go home. And this is our proof in Sherawa and this entire area.
Mezinê we kî ne? Who are your leaders?
Mezinên me Mala Nabo ye û Mala Şêx Mend e... Our leaders are the Nabo family and the Sheikh Mend family...
...û mala Nasirdîn e. ...and the Nasirdin family.
An bi taybet kîjan gundên navên wan meriyên we ne? Specifically, which villages contain your relatives?
Ji mariyên me, heqê me di gundê B'iyê, meriyên me ne. From our relatives, the people with rights in B'iye village are our relatives.
Em pismamê hev in, em meriyên hev in. Û Bozfan... We are cousins, we are relatives. And Bozfan...
...ev berî dîroka Bozfan û Bêriyê ye. Û Qîbar meriyên me ne. ...this is before the history of Bozfan and Beriye. And Qibar are our relatives.
Û wê Feqîra meriyên me ne, Şadêrê meriyên me ne. And Feqira are our relatives, Shadere are our relatives.
Îska merovê me tê de hene. Xezêwê merovê me tê de hene. Qestelê merovê me tê de hene. We have relatives in Iska. We have relatives in Xezewe. We have relatives in Qestel.
Yanî miletê me yê Êzdahî hemî merivên we ne di vê deverê de. So, all the Yezidi people in this area are your relatives.
Gelek gundên me li vir ji... berî hemî Êzdahî bûn na... anha mibislman. Many of our villages here... were all Yezidi before right... now they're Muslim.
Wekî gundê mezin... navê wê Berçqasê... û ev jî miletê me êzidahî bûne, anha bûn misilman. Like the large village... named Burj Qase... our people there were Yezidi, now they've become Muslim.
Heval, heta na ko tu ko... çiqas Şêrewa de gund heye... My friend, as you asked... however many villages there are in Sherawa...
...dîrokê da wa gişt mêh... giş Êzidî bûn. ...in history they were all... they were all Yezidi.
Di bin hukmê Ereban de, di bin zorê de fitilîn... û îslam bûn. Under the rule of the Arabs, by force they turned... and became Muslims.
Li Birçqasê... In Burj Qase...
...li Fafertînê, li Biçxederê, li Kibêşînê. ...in Fafertin, in Bichxeder, in Kibeshin.
Heta niha zikê melîkê me li wêrê nave xwe Xatûn e, li Kibêşînê. Until now, the resting place of our queen is there, her name is Xatun, in Kibeshin.
Ev dîroka xwe êzdahî bû. Şêrawa gî êzidahî bû. Ewe bisilman tê tunebûn heval. Historically, they were Yezidi. All of Sherawa was Yezidi. There were no Muslims, my friend.
Gelek gundê me dî hene anî ta Çelekê jê hene? We have many other villages as well, down to Cheleke too?
Pir in heval. Ta bi Çelekê hene û gîşk hene. There are many, my friend. Down to Cheleke and all around.
Wekî em bêjin e li vir dî Dêmira... li wê hene kifrê Sifrê da hene... Like let's say here in Demira... there are some in Kifre Sifre...
...we ki gundê Tace çilî ma naka de hene û isbatê me hene û dîroka me hene. ...like the village of Tace down to our current area, we have proofs and history.
Gelek ... Many...
E buha îzaa ereba hat el kifr nabo ev îzaa kifrê ko ew we... At that time, the Arab radio came, El Kifr Nabo, this broadcast in Kifre said this...
...ev dîroka Zeradeşt e, Kifir Nabo asasê êzidahî ye û dîroka me ye. ...this traces back to Zoroastrian history, Kifir Nabo is the foundation of Yezidism and our history.
Belê dema mirov derbasî Şêrawa dibe dî hemî deran de nexşeyên kurdan tê de hene. Yes, when you enter Sherawa, there are Kurdish markings everywhere.
Tausî melekê ev ruyê... ev qasek jê nexşê kurdan tê de hene. ev dîrokek ki... dîrokeke berî hezar sala yan. The Peacock Angel on the walls... there are quite a few Kurdish symbols. This history... this history goes back thousands of years.
Heval bi xwda... My friend, by God...
...li vê derê Kimarê, kenîsek heye naha hazır a li wir... Sûreta rojê... ...here in the Kimare area, there's a church, it's right there now... the image of the sun...
...û sûreta tawsi î lê ye. Li kevir nexşandine. Û heta niha mina nîv rojê çû ma sûret kêşanê. ...and the image of the peacock is there. Engraved on the stone. And even recently, I went in the middle of the day to take a picture of it.
Belê me gelek... bi çavê xwe dîtine ev asasê we ye. Yes, we have seen it many times... with our own eyes, this is your foundation.
Raste... ne ev behsa zaroka kir we got zarok tên cema, kamê çinê de e kanin bi çikin a zarokan em kanin nîşan didin. Right... so going back to the topic of children going to the jama, how do you heal the children, can we show it?
E... li wan kanin wi... Yes... you can...
Am kanin nwî nîşan (biweşînin) Can we broadcast this?
Kanê wenin va zorik. Can you bring the child.
Em naha wek e girin. (Em ê niha vira binin) We will bring him here now.
Ya bi navê xwedê... Ya qedana di nê... In the name of God... O Lord of the world...
Li aniyê, û lê zik? On the forehead and the stomach?
Erê... Yes...
Tu çêdikî naha? What are you doing now?
Destê rast û çep... avê rûnî dimê de dest... On the right and left hands... water sits in the hands...
Em b'vî tonê re... em wa digirin. We do it with this mud... we hold it like this.
Xwedê lê were rehmê e. xwedê şifayek xaliqi bida.. May God grant mercy. May God, the Creator, bring healing...
Çar aliyan, yanî çar ... To the four sides, meaning the four...
Çar qiblî de ye. Heq e. The four directions. It's the truth.
Av ev şeklê em ew dest digirin. Like water, we hold this form.
Ewa jê nişane kurda ya a vaji evkav evn a.. This is also a Kurdish symbol, these moments right here...
Bivêrengî zarok di ma naxwaş dakewin ti ne ce mawa ... So this is how children, when they fall ill, they bring them to your jama...
Ê we em tîne cem... em va digrin û çê dibe ... ku qaçêk sêr de ... sebê, we di caro di rojan ... di xelke di rojan... Yes we bring them to the jama... we hold them and it works ... put a little on the head ... tomorrow, and for two days ... for two days...
çê dibe... rehet dibe. they get better... they heal.
rehet dibe, i hê haye di waka va ro ... va gade carek a rehet deba .. em care din çêdekin wî xwade dê le tî rêhmê u rehet da ba.. they feel better, sometimes right away ... they get better immediately .. we do it again and God shows mercy and they heal..
Û çi dibêjin we çaxe, gava zoarek tê cem wa dua kî na kin. And what do you say then, when a child comes to you, don't you say a prayer.
Haval de bê wî çaxê em ... ban e oceqê xwa diken. ocax e bawê kal e xwa diken My friend, at that time we... call upon our hearth. We call upon the hearth of our ancestors.
U em navê xwade ... rebel alemîn ocax e xwa lî da zikr dakenin ... And in the name of God... the Lord of the Worlds, we invoke our hearth...
em ê taba nav e .. amin amîn .. tebarek a dîn ale em exsen xaliqin we say the name.. Amen Amen.. blessed faith, Allah the best of creators
oja ta masî ... sedcad dîn ma mad din ... ba ba dîn , şexşems qawete dîn our hearth... Suja' al-Din, Mamad Din... Baba Din, Sheikh Shams the strength of religion
ya rabi ta xa rî bide şere wa gera, ya rabî da fî zarukê wa rehmê O Lord, bring goodness and turn away evil, O Lord, bring mercy to this child
Male wê a wa be... saet xwaş.. May your house be prosperous... blessings..
sate te de xwaş. sehet xwaş.. ahl e wa sehlan .. Blessings to your time. Blessings.. welcome ..
spass slava xwax.. di xwaze pê dê thanks, best wishes.. with your permission
wa saet ta xawaş blessings to your time
Xelkê gund evarê jiyanê xwe, b'xwedî kirina sewalên, ji pez û mêhîn û çêlakan dikin, û berhemên bazara efrînê difroşin. The villagers sustain their lives by tending to livestock, including sheep, mares, and cattle, and they sell their produce in the Afrin market.
Kare candiniyê kêm e. Jiber kêm bûna zeviyên çandiniyê. Tenê çend kes di zeviyên zeytûna de dixebitin. Agricultural work is limited due to the shortage of arable land. Only a few people work in the olive groves.
Nêzîkî bozdah kes wekî karker di saziyên û desteyên Rêveberiya Xweser de dixebitin. Roughly fifteen people work as laborers in the institutions and boards of the Autonomous Administration.
Hêjayî bîrxistinê ye, jiber sedemên aborî, rêjeya koçberiyê di gund de bilind e. It is worth noting that due to economic reasons, the migration rate from the village is high.
Li taqînek rûda, li ser piştên girtîgehê, min dît ku rojbûyek girtî ye... Through a small window, behind the prison walls, I saw that a birthday is imprisoned...
...Ji min re got: "Ey ziman, tu li vir çi dikî? Tu ê rabe, azad e. ...She asked me: "O language, what are you doing here? You should rise, you are free.
Lê min zanî ku ev şehîdê xebatê, ji min re got, "Bice Kurdistanê û Kurdistan azad e. Eyro roj ava, azad e." But I knew that this martyr of the struggle told me, "Go to Kurdistan and Kurdistan is free. Today Rojava is free."
Merheba xalo.. Hello uncle..
wa merhba... ahlê hello... welcome
ahelên wa sehlên Strength to you!
ahelên wa sehlên welcome
ma di nabe may you not be tired
hazar ca rî bî xa re hate a thousand welcomes
ha m na s bi ka? can we get to know each other?
ehlên wa sehlen hacî, em jê ber xal ma eluşe gund e baya mi welcome Haji, we are Elush's nephews from Baye village
e ser cawa ... de yê am ta jê na s b kîn upon my eyes ... mother can we get to know you as well
az . az şe wî jina nav me zenab i me . I'm his wife, my name is Zeynab
ser ça ve me... upon my eyes...
haje ti çit de ki di co ta çe ... de em ba te ki bar ya di wa qa ba çw ta ... xwa va di na xa ça te Haji are you plowing the field ... did you do this before as well ... right now with the plow
nawa di mo ce ta ... ba wê jê a da w jwa te now is plowing time ... yes right now it's plowing time
kenge xê despê ke rê ? when did you start it?
We le hî sa r mê yê da ha na de s ba dikîn. Yana daw a ban cê elûn a ca raw bi ca nişk bi a cama cî yê wa k da we zîs a ten sa xma tê be wî ç te en i je ca ha no ceme haw daw ma ci xwa sa as bi kîn . Well we start at the beginning of the tenth month. Meaning on the 10th or 15th of September we plant barley and lentils but here it gets cold in winter and it's hard to plow so we plant barley early and in summer we clear it well.
Cema a wawa bas ça n a zahma ta And the planting must be difficult
zan ara, ler a wa n ca we rn ê , n a xo ş a ... ze he ma ta it's rocky, it takes a lot of time, it's unpleasant ... it's difficult
wa ç wa n di barê wawa ze ... e k de ko b a ça t ba k ri in the past they had it... did they plow like this
i wa a wa ba r î ka l ke em a bar daw ça r b î n ta em ka ta r ke b ew di ca a me jw go we de ka ren yeah in the time of our ancestors they would prepare it and we used oxen and plowed like this
berî a gund da de ha w je e da ga we ka ew ga ma na ... bî da n xwa bî re x we a se wa x l as ker an back in the village they had oxen... we fed them ourselves and then finished the work
Na w ba y twn i per a w ba ya Now the olives have grown
we ga be d a rî per ba n ew ga these days the trees have multiplied around here
tê de y a f a re ne cişt da ze bî n ew e di be nas ker en . w ê re ne have you seen how Afrin is known for its olives. in those places
a de x t e ma pa ze ç w a he ta wa r j wa m d î ew ew tî ş tê e r yeah back then our sheep went wherever we wanted them to
aw pez a m ê re n ç ê l e ka dew a r t ş tê x a j t ba n w ew w e w d ew n ew rî ker ba wa ba jwa re da ba ra da x wa t q q ew da r i na the sheep, the cows, the cattle, if you have these you use what you have to survive
ba r ta ba t w j de cema a ew te co t d e w w a r be ... wa x be j e di ba r c ew be na re ç e w in the past you plowed with livestock ... when you could rely on it
be re ze wa e re m ne b î ... c k ba na rew sa w em za n ew ke de m ne m de ş ta we ta ze re ke we k l i yes it wasn't easy ... if you look at our situation we didn't have much land we had to dig
d wa di ma re w i de r x e we bo k n ew g me ew qe di bo ew da we ra de g me t ba w wa m ro ze h ma to b î ma ew te n we when people left we had to raise animals but now the animals are gone it's hard for us
i he r ci d ew i x wa ew w q w te a a q e we ce he ze t de ba ew z e we em z qe na ma w na .. you do everything you can to find food and you have no time to rest..
a ... le c a r ew we w e d e ew we p o ra na ça w u yeah ... but there are lots of expenses we don't have much
da ça xa re de ce what do you eat
a em ç e c a de q a b ew ma ew ba da re w a ew m ho la da w be ş de ke q a te de n yes we help each other out we work until the evening
ba t be c am n te x te b we w d ew ew ce and is your land very small
a ew na v g en d e .. c û te ke b e k i ç k i sa .. ba r di re a z ba we yes in the village .. it's a small plow .. it's a lot of work
n e k e w ne ew ç e me what is inside here
n k m w a c e ni b de ge na n a ew .. wa na de ... ew e ... m be .. we're sowing wheat here .. and these ... yes ... we ..
ew q a w e ta ew d w ... d z e t a de c e bo ne ma ba ça ge wa r z ga w je . it's time for the olives... to be harvested in addition to the wheat and barley .
Noka û bi xwedê... Right now and by God...
Bi xêr be... Good luck...
Te sax be. Bless you.
Oxir be... Farewell...
Bê çî yê we li ev derê we dest pê kir çi çand? Goodbye.
Bê çî yê we li ev derê we dest pê kir çi çand? Well, what did you start planting here?
Ya'nî beriya we ev erd ... xilas kir, me dest pê kir diçînin. I mean, before we cleared this land... we finished it, we started planting.
Zeytûna gava hindik e an ne? Are your olives few or not?
Ne. No.
We kengî dest bi zeytûnan kiriyê? When did you start with the olives?
Welle taqrîben ev zeytûnê ... ewe... Well, approximately these olives... these...
Hîn darên we biçûk in yanî? Your trees are still small, that is?
Biçûk in. Omrê xwe teqrîben sê sal, sê û nîv sal bûne. They are small. Their age is about three years, three and a half years.
Sê sal bûne? They are three years old?
Belê, bes hinek e we çandine. Yes, but you planted a few.
Ne welle pir in, çima dibê hindik in. No, well, there are many, why do you say they are few.
Yanî çiqas darên we yên zeytûna hene? Eger em wilo bipirsin. I mean, how many olive trees do you have? If we ask it like that.
Gundî teqrîben dora sê hezar dar heye. The villagers have about three thousand trees.
Sê hezar dar heye? They have three thousand trees?
Belê, sê hezar dar heye. Yes, they have three thousand trees.
Li her malekê em bêjin cem me taqrîben dora hezar, dused dar bû. In every house, let's say with us, there were about a thousand, two hundred trees.
Yanî em birayên hev du... yanî gundî halê din... dused e, sêsed e, pêncsed e heye. I mean, we are brothers... I mean other villagers... have two hundred, three hundred, five hundred.
Ê we li kû derê gîştî çiqasî ye? And where you reached, how much is it?
Yanî her kerekî darekî diberde... her kerekî darekî diberde. I mean, everywhere they drop a tree... everywhere they drop a tree.
Û zeyt jê dertînin, ji zeyta xwe re dertînin, welle zeyta we yê xweş e. And they extract oil from it, for their own oil, well, your oil is good.
Zeytûna xelxalî we hene? Do you have Xelxali olives?
Xelxalî hene. We have Xelxali.
Me'sereyên zeytûna li vir hene? Are there olive presses here?
Belê hene... me... di heman demê de em ... Yes there are... we... at the same time we...
Naha di gund de me'sereyên zeytûnan li vir hene? Are there any olive presses in the village now?
Yê berê qedîm de hebûn. There were ones in the old times.
Naha gundî ku derê zeytûnên xwe dertînin? Now where do the villagers extract their olives?
Dibin dera Telefe, dibin dera Êmkanê... dibin Cindirêsê... They take it to Telefe, they take it to Emkan... they take it to Jindires...
Em dibin wî derî li me'seran de, di me'serên Cindirêsê, derdixin wî. We take it there in the presses, we extract it in the presses of Jindires.
Êêkê zexmeta wê jî heye welle... gelek dûr in jî yanî. Well, you have difficulty too... they are very far, that is.
Em çi bikin ku derê em herin derî... welle baş e, rinde... rind e. What can we do, where can we go... well, it is good, it is nice... it is nice.
Rind e tu jî kêfxweş bî tu jî. Baş e. It is nice, may you be happy too. Okay.
Belê. Yes.
Wa te kartek din jî dikî? Do you do another job?
Wele kar te we wulo... alîkar dibin. Diçim ... em difiroşin wî... Well, job... we help out like that. I go... we sell it...
Tu di komînê de yî? Are you in the commune?
Di komînê de me... li wê derê jî alîkariya xwe dikim. I am in the commune... I help out there too.
Ê baş e. Well, it's good.
Rind e welleh, spas dar im. It's good, I am thankful.
Mal ava be, saet xweş, em we wilo hêvîdar dikin... tu bixêr be û bi selamet be. Thank you, have a good time, we hope for you... you be well and safe.
Wextê te yê bixêr be, wilo di berxwedanê de be... û bi xatirê te. Have a good time, stay in the resistance like that... and goodbye.
Bi ser çavan, spas dar im. You are welcome, I am thankful.
Tu we bixêr hatin we bibeje... ez kî dest pê bikim? Ez saeta we xweş dikim. Say you are welcome... who should I start with? Have a good time.
Em we bixêr hatin didin kanala Ronahî, û ser çavên me re hatin. We welcome the Ronahi channel, and you came on our eyes.
Spas dar im. Thank you.
Mal ava be, saet xweş. Tu bi xêr hatî. Thank you, have a good time. You are welcome.
Saet xweş, em bixêr hatin qanala we dikin, herin bi selamet. Have a good time, we welcome your channel, go in safety.
Spas dar im. Thank you.
Her wiha çar pakrewan ji gund hene. Şehîd Çekdar, Avesta, Serhat û Şehîd Zinar. There are also four martyrs from the village. Martyr Çekdar, Avesta, Serhat, and Martyr Zinar.
Komîna gund bi navê Şehîd Çekdar hatiye binavkirin. Û dibistana gund jî bi navê Şehîd Dilxwaz e. The village commune is named after Martyr Çekdar. And the village school is named after Martyr Dilxwaz.
Ziyaretgeha Hinarê di navîya gund e... di êvarên înî de xelkê gund mûman vêdixin, û qurbaniyan li wir dikin. The Hinar shrine is in the middle of the village... on Friday evenings the villagers light candles and sacrifice there.
Û ta niha ev kevneşopî berdewam e. And this tradition continues to this day.
Ji ber ku gundê Bablîtê, yê dawî ye di kantona Efrînê de ji aliyê başûr ve ye... Because the village of Bablit is the last one in the Afrin canton from the south...
Û ji aliyê çeteyan ve rastî gelek astengî û gulebaranan tê. And from the side of the gangs they face many obstacles and shootings.
Lê tu carî nikarîbûn vîna xelkê gund bişkênin da. But they could never break the will of the village's people.
Merheba stêra dayê. Hello star mother.
Ehlaw sehle we nî. Welcome to you.
Saet xweş be, destê te saet xweş be stêra. Have a good time, may your hands have a good time star.
Destê we jî saet xweş be we nî. May your hands have a good time too.
Saet xweş be. Em niha bi kêfxweşî em a bi tiştên xwe nî. Em niha li ser mûnetê deng kin. Have a good time. Now happily we are with your things. Now we will talk about the provisions.
Belê. Yes.
Na tu gulîlik an çi çêdikî? Now what are you making, guliliks or what?
Ez naha gulîlikan çêdikim. I am making guliliks now.
Gulîlikan? Guliliks?
Belê, em dewarên doşin... em şîrê xwe tînin dikelînin. Yes, we milk the cattle... we bring our milk and boil it.
Û em dimeyînin, em berdin kîsê xwe, da nişîv bibe, da ra bibe... anikê em çêdikin... hûr dikin ... em dikin qetramîzê xwe... And we ferment it, we pour it into our bags, to let it set, to raise it... then we make it... we crush it... we put it in our jars...
Zeyta xwe dikin ser. We pour our oil on top.
Û amade kin mûnetê qaçkên xwe, malê xwe, zivistanê amade kin. And we prepare the provisions for our kids, our house, we prepare them for winter.
Çêdikin ba wî... dewar her karê me ye. Em çêdikin ji firotinê karê xwe. We make it for him... livestock is all our work. We make it to sell our work.
Naha ev e, ewa tenê tê çêdikin an jî di biharê da? Hûn ketin a payîzê. Now is this it, do you only make this or also in the spring? You have entered the autumn.
Penêr e, ev a tiştên me, ev e, hemî tişt di biharê da. Cheese, these are our things, this is it, everything in the spring.
Yanî penêr a di biharê de çêdikî. So you make the cheese in the spring.
Em di biharê de penêrê xwe çêdikin. Meha evwalê biharê em a penêr çêdikin, penêrê me yê teze we ye. We make our cheese in the spring. In the first month of spring we make cheese, it's our fresh cheese.
Û di biharê xweş e, paşî erd bibe... ev mez çêdikin. And in the spring it's good, then the earth becomes... we make these raisins.
Mez çêdikin, dikelînin, em yê dikin... têkin qetramîza ... We make yogurt, we boil it, we will put it... put it in jars...
Û lorkê xwe çêdikin. Rûnê xwe çêdikin. Tiştê xwe gişî çêdikin. And we make our lor. We make our butter. We make all our things.
Naha di payîzê de bes lork ew çêdibin? Now in the autumn is it just lor that are made?
Gulîlik çêdibin. Di payîzê biharê em a penêr çêdikin. Naha em yê gulîlik çêdikin. Guliliks are made. In the autumn and spring we make cheese. Now we are making guliliks.
Naha bes dema gulîlika ye? Is it just the time for guliliks now?
Naha bes dema gulîlika... mastê kemonê... Now it's just the time for guliliks... cumin yogurt...
Dema ev çêdikî. Kîngê ji te ser wî gulîlikê deng ev çawa çêdikin? When you make this. Tell me about the guliliks, how do they make them?
Na me... em şîr dikelînin. Û em dimeyînin. Û em berdin kîsê xwe. Well... we boil milk. And we ferment it. And we pour it into our bags.
Wê bibe nişîve, hinekî am ê dînin... şilvîne. Em derxin wî çêkin wek pîşika... hûrkin... sor kin wilo. It will set, we will put it down a bit... it will get wet. We take it out and make it like small pieces... chop it... fry it like that.
Paşî rabin teqin qetramîzek wek zêde xa lê kin. Û em zivistanî bixwin mûnetê xa ye. Then put it in a jar like putting more on it. And we eat our provisions in winter.
Na ev pêşiya me ye? Now is this in front of us?
He. Yes.
Ev wekî wilo çêkirin... teqek wilo çêkin zeytû dike ser. It is made like this... you pop it like that and pour oil over it.
Ev wilo wekî teqê nî wilo teqê dikanin xwar. It's like this, like a pop, you can put it down like a pop.
Ev kinc ê we çêkir... di xurt e wilo ev... em çêdikî... zeytê dikin ser naha dîsa em dikin ... zarokê min daxwaz ... These clothes we made... it is strong like this... we make it... we put oil on it, now we again... my children request...
Destê te saet xweş be em we dîsa ser we din. Em dî daye merheba dayê. May your hands have a good time, we will come back to you again. Hello to the other mother.
Ehlaw sehlaw we dî. Welcome to you.
Dayê naha te dî şîr e wa. Mother, now you see the milk there.
Belê. Yes.
Dema tu dibê şîr e wa... ama penêr û rûn û lorke ev hemî j'vê dar çavê me re ye. When you say it's milk... but cheese and butter and lor, these are all before our eyes.
Belê. Yes.
Ji ber ku şîrewe pirraniya wê xwedan pez in. Because mostly those who have milk have sheep.
Xwedan çêlek in. They have cows.
Xwedan çêlek in. Xwedan pez in... xwedî çêlek in, eh... They have cows. They have sheep... they own cows, yeah...
Eh, belê. Yeah, yes.
Qanî ji me ra ser wî tiştî ... ew tiştan ... yanî te ser de dike. Tell us about that thing... those things... I mean, you put on top.
Yanî ez dest pê dikim? I mean, should I start?
Belê. Yes.
Ê manga we yê bizê, ew walede heywan e. Em yê radibin ji xwar da tîmar dikin. The cow will give birth, it is animal birth. We will get up from down and tend to them.
Em yê ji xwar da bidoşin, me'nî qîçkên xwe. Em şîrê xwe bikelînin. Mastê xwe bikelînin, em ê berdin pêş. We will milk them from down, meaning for our little ones. We boil our milk. We boil our yogurt, we will put it in front.
Em yê ra bin ji pêş kîş kin... em ev gulîk kin. Mastê zivistanê bikin. We will get up and serve... we will make this gulik. Make the winter yogurt.
Em diftilin. Biharê am ê dîsan çêleyê we bidoşin. Em şîrê xwe derman kin. We spin. In the spring we will milk the cows again. We will treat our milk.
Em biftilin xware têkin qac û am e penêrê xwe bikilînin têkin qîzê. We spin down, put it in containers, and boil our cheese and put it in the jar.
Û eme sîrevkê xwe çêkin em ser kin. And we make our garlic water and pour it over.
Me'niya mûnetê qîçikên xwe zivistanê yanî. Meaning winter provisions for our little ones.
Naha çi diçe we çêdikin, ko ev hemî ji me re beje. Now what do you make, tell us all this.
Karê hemiyan ez we ra bejim! I will tell you about all the work!
Naha we dest bi çi yê ku şîrê ... Now you started with milk ...
Paşê biftiline. Em ê penêr çêkin... am mastê xa çêkin am dî xa rûnê xa çêkin em lorkê xa bigirin. Then it turns. We will make cheese... make our yogurt, we will also make our butter and take our lor.
Ev tiştên me'nî mûnete zivistanê me me zarokên xa am d'gûrin. These are meaning winter provisions, we keep our children.
Û ev sîrek... te bi dev dirêj kir hebû... carek we dî ji wan sîrikan çêkirin. And this garlic... you talked for a long time... once you also made some of those garlic things.
Êh... Yes...
Naha ev sîrik çênakin. Now they don't make these garlic things.
Em wan sîrikan çênakin a. We don't make those garlic things.
Na. No.
Em bes... em tînin pîşika xwe... têkin qetramîzên xwe... am masta xwe dikelînin em dikelin. We just... we bring our small pieces... we put them in our jars... we boil our yogurt, we boil it.
Û eme mûneta xwa me'nî qîçikên xuya, zerokên xuya zistanê em derdixin. Em narin ti deran. And we put out our provisions meaning for our little ones, our children in the winter. We don't go anywhere.
Em a ji te jî bipirsin. Let's ask you too.
Kerem bike. Go ahead.
Xwestek ku hûn hat in we ehlen we sehlen. You came, you are welcome.
Silava me ji gişan de hen e. We have greetings for everyone.
Xwestek ka we hinekî li ser... xebitbûna gund ... û jin... dema çawa berê da... alîkar bûn? Please talk a little about... village work... and women... when how in the past... they were helpers?
Eway... eway beriya pêk re... Well... well before that...
Eva çend malbûn... dewarê xwe hebûn. Pezê reş hebûn. Pezê gewre hebûn, mange hebûn. Bi xwe re ew dikirin. There were a few families... they had cattle. They had black sheep. They had big sheep, they had cows. They did this themselves.
Di biharê da şîrê xwe bi hev re alîkar dikirin. In the spring they helped each other with their milk.
Çi dikirin li berbanok da radibûn. Şîrê xwe dikelandin. What were they doing, they woke up at dawn. They boiled their milk.
Bi hev re... te dibêjin bi hev re... cuda nedikrin xelkê bihevre... Together... you say together... the people didn't do it separately...
Ne didan... heftiyê... îro dora te ye, îro dora me ye. Îro dora min e. Îro dora wî ye... didan hev. No, they gave... weekly... today is your turn, today is our turn. Today is my turn. Today is his turn... they did it together.
Şîrê xwe bi hev re alîkar dikirin. They helped each other with their milk.
Û dade penêr çawa? Dîsa dev dibo alî hev de jin? And then what about the cheese? Did women help each other again?
Na ev hefte yê min e. Ev hefteya din yê we ye. No, this week is mine. The next week is yours.
Erê dî mistafe dikirî. Dema navê vê malekê da penêrê xa çêbike. Yes they did this. When a house made its cheese.
Ew jin ev tên ev bi alîkar in? Did those women come and help?
Wile erê alî hev dikirin ewa naha we qîçkên da pal e... dihatin wan hev dikirin... ewa şîrê dewarê xwe xweş zehmet e. Yes, by God, they helped each other. Now in the middle of this... they came and helped... this milk of their cattle requires difficulty.
Ê dikir penêr de, dikir berê xurcikê, meya hebûn û... dewarê xwe bi hev dihat, dekalî xwe çê dikir ber bi rûn de. They made cheese, put it in bags, there was fermentation... and their cattle came together, they boiled it and turned it to oil.
We de çû Halebê... wa bifirota we mûneta mala xwe de kirra pênca wereqa... sê wereqa. Herti derdikevi de rûbîya qata we mala da çû. They went to Aleppo... sold it and bought the winter provisions for the house for fifty notes... three notes. Every time they went they put the layers together and went home.
Wa we dî raste firoti we mûneta mala dîn bera, em e şeti de bir e... em re... tiştek dî rinda tînin. And they really sold it and brought the house's provisions before, we... cut it... we... got good things.
E tiştek nî naha rîk hene arebe hene ew nakok xwe dibe ereba wan wî. Something is not like now, there are roads, there are cars, they don't carry it, their cars take it.
Ev rîkan a berê de meş diçûn Halebê ka wî ku dera da çûn ku... be xa dîşiyan. These roads, in the past they walked to Aleppo, where did they go... they suffered.
Naha gundê we... gundê musilman hene, îzidî hen e. Now your village... there are Muslim villages, there are Yezidi ones.
Hene zerdeştin. Hene musilman a. There are Zardashti. There are Muslims.
Ha bo te ew dî de we da tê ferqa tena... ev de av dî de alîkar de bûn e, bi mûneta xwe we ew çêdikin... There was no difference for you... they helped each other... they made provisions...
de fê ew nan de dan e ew de kin her hevde nan didan hevde... cîwa tê ferqek tunebû ji me... they gave bread... we helped each other, gave bread to each other... there was no difference among us...
Û ev xezwê we yî berê şiko danî? And how did this old bond start?
Me gaziweya kehnê hebû, ma dewanê we xwe de birin didoştin. We had old gas lamps, we brought our cattle and milked.
Zehmet bo di seri yekan e wena, cî gazawe cî... It was difficult on one another, we had gas lamps...
Wileh heye we... By God, yes...
Zehmet bû... kaş bû? Was it difficult... was it a struggle?
Zehmet bu wela... kaş bu em dewarê xwe dibirin cî ran a halê xirab bû da yîk a me wê av û tiştkî tanîn. It was difficult, by God... it was a struggle, we took our carts to places, it was a bad state, our mothers brought water and things.
Wê dihatin dapîran e... wê xa dixulan pe firaq xa d'şûşti, pe cil xa d'şûşt i cî e, halê rezîl di ber bang da radibûn feqîra... dewar re... av didan. They came, the grandmothers... they spun it, washed the dishes, washed the clothes, it was a terrible state, the poor ones woke up at dawn... they gave water... to the cattle.
Wê di çûn çolan cerna nîna, kal bar dikirin birçî di bin çolê de. They went to the plains to graze, the old ones carried loads hungry in the plains.
Noko sehinckê hen e... do kel ê bîre kûlane kûlan e, ava dere dîx in. Now there are refrigerators... there are two wells here, they pour water.
Zehmet pê pirr bo... a le de yek o ne ser ce de bun sar dey ka bu. It was very difficult... for the mothers...
Kalê we ko ze dayîka bû, şîr mast wê dibin we Haleb be meş. The old ones with the mothers, they went to Aleppo on foot with the yogurt.
Ereb tu bor Haleb bûn ze kû de dûr e bo? Was the car to Aleppo fast, how far was it?
Gelek e dûr bo, de m'şîn ta ni sibe digîştin Haleb da firotin, de vegerin hîvarî difitilin. It was very far, they walked until morning to reach Aleppo, sold it, and returned spinning in the evening.
Zihmate bu ser zilama. Û zehmet bu ser jina wa. It was difficult on the men. And it was difficult on the women.
...berê bang da radibûn. ...they used to wake up before the call to prayer.
Berê bang da radibûn. Ji ezanê pê ve karê malê ji xwe dikirin. Hemû sibehê radibûn nanê xwe, teynek dikirin, nanê sêlê dikirin. They used to wake up before the call to prayer. After the azan, they would do the house chores. Every morning they would wake up and knead their dough, make bread on the sajj.
Nanê sêlê evê dikirina? Bang cîranê xwe dikirina werin em kefa sibê taştê bixwin. They made bread on the sajj, right? They would call the neighbors to come have breakfast in the morning.
Jiyana gundan, bi rastî xweş e. Heta niha xweş e yanî? Village life is truly beautiful. Is it still beautiful now?
Xweş e. It is beautiful.
Ew jiyana heta niha xweş e? Is that life still beautiful?
Hîn xweş e, ji bajarî çêtir e. It's still beautiful, it's better than the city.
Qenc e. Hûn gundiyan da rûniştine. Tu misilmanî an êzîdî ye? That's good. You live among the villagers. Are you Muslim or Yazidi?
Em misilman in. We are Muslim.
Kîja we êzîdî ye? Which one of you is Yazidi?
Zerdeştî ye... She is Zoroastrian...
Ê Zerdeştî, û kî va? Tu va. Zoroastrian, and who? You.
Yanî misilman, êzîdî bi hev re jiyana xwe dikin... Li gundan jî bawer kim piraniya gundiyan berê êzîdî bûn ne? So Muslims and Yazidis live together... I believe the majority of the villagers used to be Yazidis in the past, right?
Belê êzîdî jî hebûn, misilman jî hebûn. Yes, there were Yazidis, and there were Muslims.
Ji berê de milet bi hev re jiyan dikir. So, in the past, the people lived together.
Belê berê zerdeştî berî me li vî gundî bûn. Yes, in the past, the Zoroastrians were in this village before us.
Û em jî kurmancên Tirkiyê bûn. Berê zulm û zehmetek hebû, em bi vî awayî derketin. And we were Kurds from Turkey. In the past, there was oppression and hardship, so we left.
Hevalên me yên Zerdeştî... gotin werin, çûn hemû jî li îskarê rûniştibûn. Gotin werin cem me, em û hûn bi hevdû re cîran bin. Our Zoroastrian friends... They told us to come, they had all settled there. They told us to come to them, so we could be neighbors.
Berê me barê arvan dikirin, berê barê arvan bûn. We would load our flour together, in the past, they were loads of flour.
Dibirin aşê dehêran, heta nan dikirin. Ê em ku diçûn Helebê, qîzên min diwerîn mala te radizan. We would take them to the mill, and even bake bread. And when we went to Aleppo, my daughters would come and sleep at your house.
Û hûn ku diçûn Helebê, qîçkên te diwerîn mala min radizan. And when you went to Aleppo, your daughters would come and sleep at my house.
Yanî xweşikiya gundan, bi hev re, alîkarî, û cîrantî ew mirovantî pir xweş e. So the beauty of the villages, being together, helping each other, and the neighborliness, the humanity is very beautiful.
Pir xweş bû, xweş bû berê.. It was very beautiful, it was beautiful in the past...
Mala we ava be... Xwedê kêmasiya we nede, siheta we xweş. May your home be prosperous... May God not let you lack anything, bless your health.
Ya te jî xweş be. Bless yours too.
[Muzîk tê lêxistin] [Music playing]
Belê temaşevanên hêja û ezîz. Yes, valuable and dear viewers.
Em spasiya we dikin. Heya niha hûn li ber ekranê bûn û we li me temaşe dikir. We thank you. Until now you were in front of your screens, and you were watching us.
Li vir em digihîjin dawiya bernameya xwe. Here we reach the end of our program.
Bernameya Xwezaya Welat... The "Nature of the Country" program...
Heya hefteyeke din em ê dîsa bi hev re bin. We will be together again next week.
Îro em li gundê Qibê bûn. Today we were in the village of Qibê.
Hefteyeke din em ê li gundekî din bin. Next week we will be in another village.
Bi xatirê we. Goodbye.
Weylo delal, weylo delal, weylo delal... Alas my beloved, alas my beloved, alas my beloved...
Benda dilê min delal... The tie of my heart, my beloved...
Delal bi qurban, bila sibe da xilapî min e... My beloved, I'd be your sacrifice, may the morning trick me...
Har wî kefa çawelîka deşta Cuma ber de sûre... And that joy of the eyes...
Min e sere sibe da balo ze naxa daye... I gave my heart to you early in the morning...
Jotyarê mala bavê min jotê te digrêdanê xeta dor in... The plowmen of my father's house are tying the plowlines...
Di nav da delalê min î biçûk î bîlyekê... Among them is my little beloved...
Lê birîna nav simbêlên reş e... The wound of the black mustache...
Delalo dînê bavê sûre... Beloved, the mad one of the father...
Êla gelî birîna ez ê di sere sibe da herim û netorim rîca ji dê û bavê xwe bikim. Oh people of wounds, I will go early in the morning, without being upset, to beg my parents.
Serî xwe bişkînim, kilûkezêra dilê xwe yê xwînî, rezîl ser de rûşînim... To break my head, and ruin my bloody heart in seclusion...
Delal lo dînê perçem û por e... Oh beloved, the mad one of the bangs and hair...
Erê loma qarnê, loma ji dilê min î xwînî rezîl û qewir lîketî mekin... Yes, do not blame... do not blame my bloody, ruined heart that has fallen down.
Xanî qul e ax cîdo weşlêlê Adlê amê. The house has a hole, oh... Adlê.
Bimeş, bimeş, bimeş, lêlê Adlê amê. Walk, walk, walk, oh Adlê.
Xanî qul e ax cîdo weşlêlê Adlê amê. The house has a hole, oh... Adlê.
[Muzîk tê lêxistin heta dawiya vîdeoyê] [Music playing until the end of the video]