Basûtê

[00:54]Host: From the city of Afrin, the city of olives and peace, our program has started, the program "Our Villages".

[01:02]Host: From the Jume plain, from the countryside of Basouté, full of nature, full of fruit, and full of plains and trees.

[01:10]Host: Our program, with its first episode, will be presented to you.

[01:37]Rasul Khalil: First of all, welcome. My name is Rasul Khalil, the Mukhtar of Basouté village.

[01:43]Rasul Khalil: Basouté village is a famous village, bountiful, and ancient in history.

[01:50]Rasul Khalil: It is bountiful because its trees and produce are plentiful; fruit, all kinds of fruit exist in the village, and its people live and subsist on it.

[02:01]Rasul Khalil: And it is famous because everything exists in Basouté; it is a resort, a tourist village.

[02:10]Rasul Khalil: People from Aleppo, from the cities used to come here, as they say, for a resort, and they used to come and sit under its trees and produce.

[02:20]Rasul Khalil: It is ancient in history, meaning it has a long and far-reaching history.

[02:26]Rasul Khalil: Especially... it is known for the Castle of Basouté and its hero, Battal the Hero (Battal Ghazi).

[02:34]Rasul Khalil: As you know, Basouté village is known among the villages of Afrin as a village with plentiful fruit, especially pomegranates; it is known for pomegranates.

[02:45]Rasul Khalil: And regarding Basouté pomegranates, many songs have been sung about them, and Basouté pomegranates are famous.

[02:51]Rasul Khalil: Perhaps in Afrin, the very first village that introduced pomegranate tree cultivation is Basouté village.

[02:58]Rasul Khalil: And as they say... it is a very big village. There are around 600, 650 households in it.

[03:08]Rasul Khalil: Its inhabitants are around 4500 people.

[03:12]Rasul Khalil: And it is a village, as they say, that lives on agriculture, and the trees are in the thousands, trees are plentiful.

[03:20]Rasul Khalil: And as they say, none of the land is barren, it is all fruit, walnut trees, all trees you want, whatever type of fruit exists, it all exists in Basouté.

[05:55]Speaker 2: This spring here is from long ago. Since time immemorial, before the village had our drilled wells, since time immemorial this spring has existed.

[06:05]Speaker 2: And this spring, in the past, the water used to flow down to the middle of the village. They planted cotton on it, they planted trees on it.

[06:14]Speaker 2: Meaning they planted cotton, people had trees, gardens in the village and cotton. And people planted vegetables.

[06:21]Speaker 2: And it was famous for Basouté pomegranates, famous specifically for pomegranates, in the past.

[06:27]Speaker 2: And... during the holiday for example, they came to the shrine, they slaughtered lambs, they cleaned this spring, cleared it out, cleaned it, cleaned the stones out of it.

[06:39]Speaker 2: Those old folks used to fix everything, whatever dirt was in it they cleaned it completely. Now those things don't exist.

[06:46]Speaker 2: Now Basouté is famous generally, meaning for pears, peaches, plums, apples, meaning it is famous for many things now.

[06:56]Speaker 2: And this spring of Basouté now only irrigates the gardens in front of the village, meaning it doesn't give to the plain, they don't plant cotton anymore.

[07:03]Speaker 2: And this spring exists since time immemorial before our wells, meaning it didn't just come today. Meaning my age is approximately 70 years now.

[07:12]Speaker 2: I know everyone has dug a well for themselves, for example around approximately 300-400 wells exist in Basouté.

[07:18]Speaker 2: In summer for example, approximately 700-800 inches of water, a thousand inches of water comes out from underground.

[07:23]Speaker 2: Then arose the water of that dam, the gardeners of this place Basouté up to the channel said: "Oh well, this water is not enough for us... water is scarce..."

[07:33]Speaker 2: Meaning trees... if there is no water they will dry out. If there hadn't been water it would have dried out.

[07:38]Speaker 2: Approximately around 80 hectares of land is currently under it, under the water of this spring, being irrigated. Or approximately I'm guessing, it's not measured.

[07:47]Speaker 2: Around 100 hectares is irrigated by the spring water.

[07:50]Speaker 2: By God, the spring water is drunk, because it's a good deed, they built a reservoir up top, they took water from the spring up.

[07:56]Speaker 2: The principle was they should have dug a well, [instead] they took water out from the spring to the reservoir up top, under Mount Ahlam.

[08:04]Speaker 2: Under Mount Ahlam they draw it from the spring via a motor there, and that reservoir also gives to the village of Basouté and gives to Burj at the same time.

[07:57]Singer: Afrin is the battle/passion of my heart today, the decoration of the sweet and brave heart.

[08:14]Singer: Afrin is the battle/passion of my heart today, the decoration of the sweet and brave heart.

[08:24]Singer: Afrin is beautiful by God, I miss you, friend.

[08:31]Singer: Afrin is the golden face of the Kurds.

[08:38]Singer: Lî lî lî lî... (Vocals)

[08:42]Singer: Lû lû lû lû... (Vocals)

[08:48]Singer: Lî lî lî lî... (Vocals)

[08:52]Singer: Lû lû lû lû... (Vocals)

[08:57]Singer: Afrin is the battle/passion of my heart today, the decoration of the sweet and brave heart.

[09:14]Singer: Afrin is the battle/passion of my heart today, the decoration of the sweet and brave heart.

[09:24]Singer: Afrin is beautiful by God, I miss you, friend.

[09:31]Singer: Afrin is the golden face of the Kurds.

[09:44]Singer: In the green country, how sweet it is.

[09:51]Singer: Afrin is the joy of the Kurds' heart.

[09:58]Singer: Lî lî lî lî... (Vocals)

[10:00]Koma Raperîn: Oh sweet little boy

[10:04]Koma Raperîn: Afrin, the war has given deep pain

[10:11]Koma Raperîn: You came into the dust of my land

[10:15]Koma Raperîn: You came to my cry and scream

[10:23]Koma Raperîn: Le le, le le, le le, le le... (Oh my, oh my...)

[10:30]Koma Raperîn: Lo lo, lo lo, lo lo, lo lo... (Oh my, oh my...)

[10:38]Koma Raperîn: Le le, le le, le le, le le...

[10:46]Koma Raperîn: Lo lo, lo lo, lo lo, lo lo...

[10:53]Koma Raperîn: Le le, le le, le le, le le...

[11:00]Koma Raperîn: Lo lo, lo lo, lo lo, lo lo...

[11:17]Shadi: My name is Shadi from the village of Basut, I am a member of the Raperin Group.

[11:23]Shadi: This group started in 2005.

[11:26]Shadi: In 2004 the Qamishlo uprising started, and it came to Afrin.

[11:33]Shadi: When it came to Afrin, we stood up and named it. We said these are our first martyrs, let's form a group and name it Group Raperin (Uprising).

[11:45]Shadi: The members of this group, of the songs...

[11:49]Shadi: The late Khalid Taha Bash...

[11:53]Shadi: He is from the Subhi Alo family.

[11:56]Shadi: And the second was Hamude, the third was Zeredesht, Zuher, Shero, Berivan...

[12:05]Shadi: Let's not forget everyone, there was Khalil, Hasib...

[12:09]Shadi: Meaning if I have forgotten some, please forgive our shortcoming.

[12:13]Shadi: And all the members... the singers, if [speaking of] playing music, they all went abroad.

[12:21]Shadi: When the musicians went abroad...

[12:24]Shadi: Here only I, Dashto, and Khalil Haji Tanke remained.

[12:30]Shadi: We stood up and said let's start our work anew.

[12:34]Shadi: Let's make a dance branch, initially, and make a song branch.

[12:40]Shadi: We started with children until today we continued our work.

[12:45]Shadi: Meaning if you say our main singers, we don't have them, no one remained with us.

[12:51]Shadi: We started from children and we are teaching them.

[12:54]Shadi: Our group, let's not forget Group Armanc.

[12:57]Shadi: They also helped us, they also supported us.

[13:00]Shadi: Group Newroz, they also supported us.

[13:04]Shadi: They stood by our side.

[13:07]Shadi: Especially Zekeriya, Merik... ... said whatever is asked of us, we will help.

[13:16]Shadi: And Group Newroz also not... they also helped in the dance [section].

[13:22]Shadi: And together, us and Group Armanc, we would hold nights in Basut, we celebrated and honored together.

[13:29][Music]

[13:51]Koma Raperîn: Come Denge, tell us, lo lo

[13:54]Koma Raperîn: Are you my nephew?

[13:56]Koma Raperîn: Are you a son of Afrin?

[13:58]Koma Raperîn: Are you my nephew?

[14:00]Koma Raperîn: Mother is waiting for their ball/cannon

[14:03]Koma Raperîn: The uncle's cry is a call for help

[14:05]Koma Raperîn: Oh those with the burnt house

[14:07]Koma Raperîn: I am his destiny

[14:09]Koma Raperîn: Oh those with the burnt house

[14:12]Koma Raperîn: I am his destiny

[14:14]Koma Raperîn: Come Denge, tell us, lo lo

[14:17]Koma Raperîn: Are you my nephew?

[14:19]Koma Raperîn: Are you a son of Afrin?

[14:21]Koma Raperîn: Are you my nephew?

[14:23]Koma Raperîn: Mother is waiting for their ball/cannon

[14:26]Koma Raperîn: The uncle's cry is a call for help

[14:28]Koma Raperîn: Oh those with the burnt house

[14:31]Koma Raperîn: I am his destiny

[14:33]Koma Raperîn: Oh those with the burnt house

[14:36]Koma Raperîn: I am his destiny

[15:08]Koma Raperîn: Oh come Denge, wake up from sleep

[15:12]Koma Raperîn: Before the water (?) says goodbye

[15:15]Koma Raperîn: I wake up from sleep

[15:17]Koma Raperîn: Before the water (?) says goodbye

[15:20]Koma Raperîn: Madness (?) blurred (?)

[15:22]Koma Raperîn: Be happy it comes to your heart

[15:24]Koma Raperîn: Madness (?) blurred (?)

[15:26]Koma Raperîn: Be happy it comes to your heart

[15:28]Koma Raperîn: I am his destiny

[15:30]Koma Raperîn: Oh those with the burnt house

[15:33]Koma Raperîn: I am his destiny

[15:35]Koma Raperîn: Oh those with the burnt house

[15:37]Koma Raperîn: Oh come Denge, wake up from sleep

[15:40]Koma Raperîn: Before the water (?) says goodbye

[15:43]Koma Raperîn: I wake up from sleep

[15:45]Koma Raperîn: Before the water (?) says goodbye

[15:48]Koma Raperîn: Madness (?) blurred (?)

[15:50]Koma Raperîn: Be happy it comes to your heart

[15:52]Koma Raperîn: Madness (?) blurred (?)

[15:54]Koma Raperîn: Be happy it comes to your heart

[15:57]Koma Raperîn: I am his destiny

[15:59]Koma Raperîn: Oh those with the burnt house

[16:01]Koma Raperîn: I am his destiny

[16:03][Music]

[16:44]Host: Yes dear viewers, we have reached the end of our episode from the village of Basut.

[16:50]Host: We will say goodbye, wait for our new episode soon from the villages of Afrin.

[16:56][Music]

[00:54]Host: Ji bajarê Efrînê, bajarê zeytûn û aştiyê, bernameya me dest pê kir, bernameya Gundên Me.

[01:02]Host: Ji deşta Jûmê, ji gundewarê Basûtê, jiyê xozayê û jiyê fêkî û jiyê deşt û daran.

[01:10]Host: Bernameya me bi beşa xwe ya yekemîn, wê were pêşberî we.

[01:37]Rasul Khalil: Pêşî hûn bixêr hatin. Navê min Resûl Xelîl e, muxtarê gundê Basûtê.

[01:43]Rasul Khalil: Gundê Basûtê gundekî bi nav û deng e, bi xêr û bêr e û kevinar e di dîrokê da.

[01:50]Rasul Khalil: Bi xêr û bêr e ji ber ku dar û berê wînî pir in, fêkî, hemî fêkî di gund da hene û xelkê wînî li ser wînî debîşa (dijîn) û dijîn e.

[02:01]Rasul Khalil: Û bi nav û deng e, ji ber ku her tiştek li Basûtê da heye, seyrangeh e, gundekî siyahî ye.

[02:10]Rasul Khalil: Xelk ji Helebê, ji bajarat dighatin li vê derê, wek dibê, seyrangeh û dihatin rûdiniştin li bin dar û berê wînî.

[02:20]Rasul Khalil: Kevinar e di dîrokê da, tivî dîrokeka wînî dûr û dirêj heye.

[02:26]Rasul Khalil: Nemaze xas... tê naskirin bi Keleha Basûtê û bi lehengê wînî Betalê Betêl.

[02:34]Rasul Khalil: Wek hûn zanin, gundê Basûtê di nav gundêt Efrînê da tê naskirin, gundekî fêkiyê xwe pir e, xaseten bi hinarê, hinarê tê naskirin.

[02:45]Rasul Khalil: Û hinarê Basûtê jî kilam jî pir li ser hatine gotin, û hinarê Basûtê meşhûr in.

[02:51]Rasul Khalil: Belkî di Efrînê da gundê tewrê yekê darê hinarê anî çandinî gundê Basûtê ye.

[02:58]Rasul Khalil: Û wek dibê... gundekî pir mezin e. Derdora şeşsed, şeşsed û pêncî mal tê da heye.

[03:08]Rasul Khalil: Rûniştvanê wînî dora 4500 kes heye.

[03:12]Rasul Khalil: Û gundekî, wek dibê, li ser çandiniyê dijî û dar jî bi hezaran e, dar pir in.

[03:20]Rasul Khalil: Û wek dibê, teva erdê bej te ne, gi fêkî ye, darê gûzê, hemî darê tu dixwazî, çi no'ê fêkî heye, gi di Basûtê da heye.

[05:55]Speaker 2: Ev kaniya han ji mêj da ye. Me Xwedê nedî, hê ji gund bîra kolket me tune bû, me Xwedê nedî ev kanyo heye.

[06:05]Speaker 2: Û ev kanyo, berê av heta nîv gund hure diçû. Pembû lê bar diçandin, dar lê bar diçandin.

[06:14]Speaker 2: Yanê pembû diçandin, xelkê dar, baxçe di gund bûn û pembû bûn. Û xelkê xud reş diçand.

[06:21]Speaker 2: Û meşhûr bû bi hinarê Basûtê, meşhûr bû bi xwa bi hinarê, berê.

[06:27]Speaker 2: Û... daweya eydê mesele dihatin ber ziyaretê, berx şer jê dikirin, ev kanyo paqij dikirin, vedidan, paqij dikirin, kevir der jê paqij dikirin.

[06:39]Speaker 2: Ew kevnên gijî çê dikirin, çi gemar tê da heya paqij dikirin li hemam. Nokê ew tişto tunne.

[06:46]Speaker 2: Nokê meşhûr e Basût bi giştî, yanî bi armûta, bi xoxa, bi canêrka, bi sêva, bi yanî pir tişta meşhûr e nokê.

[06:56]Speaker 2: Û ev kaniya Basûtê jî nokê bes baxçet ber gund av dida, yanî deştê nadê, pembû membû noçînin.

[07:03]Speaker 2: Û ev kanyo me Xwedê nedî ji kolket me da heye, yanî ne îro dihat da. Yanî emrê me teqriben nokê 70 sal.

[07:12]Speaker 2: Eznim her yekî bîreka xwa kolaye, mesele dora teqriben 3-4 sed bîr di Basûtê da heye.

[07:18]Speaker 2: Havînê mesele teqriben 7-8 sed înç av, hezar înç av ji bin ardî derdikeve.

[07:23]Speaker 2: Paşê rabû avê sêda wanî, baxçeciyo evê derê Basûtê heta nîv ber korze wanî gotin: "Yabû, ev ava têra me nake... av kêm e..."

[07:33]Speaker 2: Yanî dar... av tune be wê hişk bin. Av tune bûya wê hişk buya.

[07:38]Speaker 2: Teqriben dora teqriben nokê 80 hektar ardî li bere, ber ava vê kaniyê, yê tê avdan. An teqriben lê dixînim, ne pîvaye.

[07:47]Speaker 2: Dora 100 hektar av li ber ava kaniyê tê avdan.

[07:50]Speaker 2: Walla ava kaniyê tê vexwarin, le'enû xêra, xezan li jor çêkirin, av ji kaniyê birne jor.

[07:56]Speaker 2: Usûlê xwa garek e bîrek bikolana, rabûn av ji kaniyê derxistin e xezên jor, bin Cebel Ehlam ra.

[08:04]Speaker 2: Bin Cebel Ehlam e ji kaniyê dikişînin we derî motor, û ew xezana jî dida gundê Basûtê û dida Burcê jî bi nefsî wext.

[07:57]Singer: Avrîn cengî dilê min roye, xemla dilê şêrîn û miro ye.

[08:14]Singer: Avrîn cengî dilê min roye, xemla dilê şêrîn û miro ye.

[08:24]Singer: Avrîn xweş wela, te li bîr dikim heval e.

[08:31]Singer: Avrîn rûkê zer ê kurdaye.

[08:38]Singer: Lî lî lî lî...

[08:42]Singer: Lû lû lû lû...

[08:48]Singer: Lî lî lî lî...

[08:52]Singer: Lû lû lû lû...

[08:57]Singer: Avrîn cengî dilê min roye, xemla dilê şêrîn û miro ye.

[09:14]Singer: Avrîn cengî dilê min roye, xemla dilê şêrîn û miro ye.

[09:24]Singer: Avrîn xweş wela, te li bîr dikim heval e.

[09:31]Singer: Avrîn rûkê zer ê kurdaye.

[09:44]Singer: Li welata şîn çiqas şêrîn e.

[09:51]Singer: Efrîn e şaka dilê kurdaye.

[09:58]Singer: Lî lî lî lî...

[10:00]Koma Raperîn: Ma çîçikê kûre sêrîna

[10:04]Koma Raperîn: Afrînê şergo bi derdê kûrî doye

[10:11]Koma Raperîn: Te toza diyarê min da hêtoye

[10:15]Koma Raperîn: Hawar û gaziya min da hêtoye

[10:23]Koma Raperîn: Lê lê, lê lê, lê lê, lê lê...

[10:30]Koma Raperîn: Lo lo, lo lo, lo lo, lo lo...

[10:38]Koma Raperîn: Lê lê, lê lê, lê lê, lê lê...

[10:46]Koma Raperîn: Lo lo, lo lo, lo lo, lo lo...

[10:53]Koma Raperîn: Lê lê, lê lê, lê lê, lê lê...

[11:00]Koma Raperîn: Lo lo, lo lo, lo lo, lo lo...

[11:17]Şadî: Ez navê min Şadî ye ji gundê Basûtê, endamek ji endamê Koma Raperîn im.

[11:23]Şadî: Vê koma di 2005'an destpêkir.

[11:26]Şadî: 2004'an de raperîna Qamişlo destpêkir, heya Efrînê hat.

[11:33]Şadî: Wexta heta heya Efrînê hatî, me rabû nav lê kir. Me go şehîdên me yên pêşî ne, em komekê çêkin nav lê kin Koma Raperîn.

[11:45]Şadî: Endamê di vê komê, ê sitrana...

[11:49]Şadî: Rehmetî Xalid Taha Baş...

[11:53]Şadî: Ji mala Sibhî Elo ye.

[11:56]Şadî: Û ê dudiyê Hemûdê bû, ê siyê Zeredeşt bû, Zuhêr bû, Şêro bû, Bêrîvan bû...

[12:05]Şadî: Hemkeşî ji bîr nekin Xelîl bû, Hesîb bû...

[12:09]Şadî: Yanî eger min hinek ji bîr kirine bila qisûrê me efû kin.

[12:13]Şadî: Û hemû endamên de... dengbêş eger sitranî giştik lêxistin çûne derve.

[12:21]Şadî: Wexta lêxistinî çûne derve...

[12:24]Şadî: Diver da bes ez, Deşto û Xelî Hecî Tankê man.

[12:30]Şadî: Me rabû me go em niva dest bi karê xwe bikin.

[12:34]Şadî: Em fer'ekî reqsê çêkin, bîdayî, û ê sitrana çêkin.

[12:40]Şadî: Me dest bi zarokan de kir heta roja îro me dest bi karê xwe kir.

[12:45]Şadî: Yanî te bêjî dengbêşî me yê esasî me kin, kes cem me nema.

[12:51]Şadî: Me ji zarokan de destpêkir û em hînî wan dikin.

[12:54]Şadî: Koma me, em ji bîr nekin Koma Armanc.

[12:57]Şadî: Wan jî arîkariya me kir, wan jî destê xwe dan pişta me.

[13:00]Şadî: Koma Newroz, wan jî destê xwe dan pişta me.

[13:04]Şadî: Kêlekê me sekinîn.

[13:07]Şadî: Xaseten Zekeriya, Mêrîk... xwa... go çi ji me tê xwestin, em ê arîkar bikin.

[13:16]Şadî: Û Koma Newroz jî ne... wan jî ê reqsê da wan jî arîkar kir.

[13:22]Şadî: Û bi hevra em û Koma Armanc em şev li Basûtê derdixistin me pîroz dikir û bi rûmet dikir bi hevra.

[13:29][Muzîk]

[13:51]Koma Raperîn: Were Dengê ji me re bê, lo lo

[13:54]Koma Raperîn: Tu xwarziyê min î ma

[13:56]Koma Raperîn: Kurê Efrînî ma

[13:58]Koma Raperîn: Tu xwarziyê min î ma

[14:00]Koma Raperîn: Diyo bendê topê wane

[14:03]Koma Raperîn: Banda xalo hewar e

[14:05]Koma Raperîn: Malo şewitîno

[14:07]Koma Raperîn: Ez nesîbê wî me

[14:09]Koma Raperîn: Malo şewitîno

[14:12]Koma Raperîn: Ez nesîbê wî me

[14:14]Koma Raperîn: Were Dengê ji me re bê, lo lo

[14:17]Koma Raperîn: Tu xwarziyê min î ma

[14:19]Koma Raperîn: Kurê Efrînî ma

[14:21]Koma Raperîn: Tu xwarziyê min î ma

[14:23]Koma Raperîn: Diyo bendê topê wane

[14:26]Koma Raperîn: Banda xalo hewar e

[14:28]Koma Raperîn: Malo şewitîno

[14:31]Koma Raperîn: Ez nesîbê wî me

[14:33]Koma Raperîn: Malo şewitîno

[14:36]Koma Raperîn: Ez nesîbê wî me

[15:08]Koma Raperîn: Lê wer Dengê ji xewê rabe

[15:12]Koma Raperîn: Berî avê xatirkê

[15:15]Koma Raperîn: Ji xewê wez ra dibim

[15:17]Koma Raperîn: Berî avê xatirkê

[15:20]Koma Raperîn: Dîntiyê şîlo

[15:22]Koma Raperîn: Şa be li dilê te tê

[15:24]Koma Raperîn: Dîntiyê şîlo

[15:26]Koma Raperîn: Şa be li dilê te tê

[15:28]Koma Raperîn: Ez nesîbê wî me

[15:30]Koma Raperîn: Malo şewitîno

[15:33]Koma Raperîn: Ez nesîbê wî me

[15:35]Koma Raperîn: Malo şewitîno

[15:37]Koma Raperîn: Lê wer Dengê ji xewê rabe

[15:40]Koma Raperîn: Berî avê xatirkê

[15:43]Koma Raperîn: Ji xewê wez ra dibim

[15:45]Koma Raperîn: Berî avê xatirkê

[15:48]Koma Raperîn: Dîntiyê şîlo

[15:50]Koma Raperîn: Şa be li dilê te tê

[15:52]Koma Raperîn: Dîntiyê şîlo

[15:54]Koma Raperîn: Şa be li dilê te tê

[15:57]Koma Raperîn: Ez nesîbê wî me

[15:59]Koma Raperîn: Malo şewitîno

[16:01]Koma Raperîn: Ez nesîbê wî me

[16:03][Muzîk]

[16:44]Pêşkêşvan: Belê temaşevanên hêja, em gihiştine dawiya beşa xwe ji gundê Basûtê.

[16:50]Pêşkêşvan: Em ê xatir bixwazin, di demek nêz de li benda beşa me ya nû bin ji gundên Efrînê.

[16:56][Muzîk]